Maaşı ödenmeyen işçi ne yapabilir? İstifa eden tazminat alır mı?

“İstifa edersen tazminat alamazsın” doğru mu?

Hayır. Bu cümle, işçinin kendi isteğiyle, hiçbir sebep göstermeden ayrıldığı durum için doğrudur. Maaşı ödenmeyen işçinin ayrılması ise kanunda ayrıca düzenlenmiştir ve sonuçları bambaşkadır.

İş Kanunu m.24/II-e'ye göre, işveren tarafından işçinin ücreti kanun hükümleri veya sözleşme şartlarına uygun olarak hesap edilmez veya ödenmezse, işçi iş sözleşmesini sürenin bitiminden önce veya bildirim süresini beklemeksizin feshedebilir. Buna haklı nedenle fesih denir.

Kıdem tazminatını düzenleyen 1475 sayılı Kanun m.14, sözleşmenin işçi tarafından bu tür haklı bir nedenle feshedilmesini kıdem tazminatı doğuran hâller arasında sayar. Yani en az bir yıllık kıdemi olan işçi, her tam çalışma yılı için 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatına hak kazanır.

Ayrılmadan önce: çalışmaktan kaçınma hakkı

İşçi hemen ayrılmak istemiyorsa başka bir yolu da var. İş Kanunu m.34'e göre ücreti, ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu nedenle çalışmayan işçinin sözleşmesi feshedilemez, yerine yeni işçi alınamaz. Gününde ödenmeyen ücretler için de mevduata uygulanan en yüksek faiz işler.

Adım adım ne yapmalı?

1. Delilleri topla. Banka hesap dökümü (maaşın yatmadığını gösterir), bordrolar, SGK hizmet dökümü, iş yeri yazışmaları, WhatsApp mesajları, tanık olabilecek iş arkadaşları.
2. Feshi yazılı ve gerekçeli yap. Fesih bildiriminde ödenmeyen ayları ve İş Kanunu m.24/II-e'yi açıkça yaz. Uygulamada en güvenli yol noter kanalıyla ihtarname göndermektir; "istifa ediyorum" gibi gerekçesiz bir dilekçe sonradan tartışma yaratabilir.
3. Arabulucuya başvur. İşçi alacakları için dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (7036 s.K. m.3). Başvuru, işverenin yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır; arabulucu kural olarak üç hafta içinde süreci bitirir.
4. Anlaşma olmazsa dava. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanakla iş mahkemesinde dava açılır. Arabuluculuk süresince zamanaşımı durur.

Neler istenebilir?

Kıdem ve ihbar tazminatının hesaplanmasını kıdem ve ihbar tazminatı yazımızda, işten ayrılırken imzalatılan belgeleri ibraname yazımızda anlattık.